EN | AR | CN | FR | DE
جمعه 31 شهريور 1396

 

بخش طبیعی و گردشگری

توانمندی ها و  قابلیت های بخش گردشگری و محیط زیست استان

استان كرمان يكي از مناطق دارای قابليت هاي مهم توريستي در سطح ملي و بين المللي به ويژه در عرصه آثار تاريخي و باستاني می باشد. اين استان داراي جاذبه هاي طبيعي بكر، ناشناخته ، جذاب، چشمگير و بسيار متنوع است وجود بيش از صدها اثر تاريخي و طبيعي و گنجينه هاي غني از فرهنگ و تمدن گذشته، شرايط اقليمي و آب و هوائي متنوع، ويژگي هاي منحصر به فرد طبيعي، اين استان را به عنوان يكي از قطبهاي گردشگري كشور مطرح نموده است كه بسياري از آنها ارزش بين المللي دارد.

صنعت گردشگري در استان كرمان مجموعه اي از ارائه كنندگان خدمات را شامل مي شود كه عبارتند از : دفاتر خدمات مسافرتي – تور گردانان – عاملان حمل و نقل هوائي ،جاده اي ،ريلي، دريائي- هتلها ،مهمانسراها و مهمان پذيرها - متصديان  جاذبه هاي گردشگري – رستورانها – فروشگاههاي محصولات صنايع دستي – اقلام سوغاتي و ساير اقلام مورد علاقه خاص گردشگران مي باشد.

در حال حاضر 21 هتل و هتل آپارتمان و 34 مهمانسرا در استان وجود دارد ،همچنين 39 دفتر خدمات مسافرتي به ارائه خدمات به گردشگران مي پردازند.

 

قابليتهاي گردشگري

1- قابليت تاريخي و باستاني

آثار كشف شده از تپه هاي باستاني استان - تل يحيي(تل صوغان بافت) - تل ابلیس (جنوب كرمان)- و تل آقوس (شهداد)- نشان از قدمت 5000 ساله قبل از ميلاد دارد. آثار باستاني و محوطه هاي تاريخي مربوط به دوره هاي متفاوت تاريخي مي باشد و بررسي ها نشان مي دهد كه تا كنون 311 اثر و يادمان تاريخي در استان شناسایي شده است كه آثار مزبور مشتمل بر حجره ها، معابر و بناهاي مذهبي ، آرامگاه ها ، حمام ها ،محوطه ها و گذرگاهها، مساجد، آب انبار ،منازل و عمارت قديمي است كه مهمترين آنها عبارتند از:

-      ارگ تاريخي بم (بزرگترين بناي خشتي جهان)

-      روستاي تاريخي ميمند(سنگي)

-      مجموعه گنجعليخان كرمان

-      باغ شاهزاده كرمان

-      بازار بزرگ كرمان

-      باغ موزه هرندي

-      مقبره شاه نعمت ا... ولي

-      مسجد جامع كرمان

-      مجموعه حاج آقاعلي كرمان

-      ارگ تاريخي راين

-      قلعه اردشير و قلعه دختر

-      مسجد ملك (امام)

-      گنبد و بارگاه مشتاق علي شاه

-      موزه صنعتي

 

2-  قابلیت های طبیعی

استان کرمان با تنوع آب و هوائی که به دلیل شرایط خاص اقلیمی داراست ، دارای مناطق طبیعی جالب توجهی است . از قابلیت ها ومزیت های بخش گردشگری ( محیط طبیعی )در استان می توان به مناطق ذیل اشاره کرد :

-پارک ملی خبر : واقع در شهرستان بافت که از کوه زیبای خبر همراه با درختان بنه و بادام کوهی و همچنین در کوهپایه درختچه های مرتعی، زیبایی قابل توجهی به منطقه داده که باعث جذب و نگهداری حیوانات وحشی متنوعی شده است .

محور سیرچ – شهداد و کویر لوت

آبشار راین واقع در بخش راین

ابشار دلفارد وقلعه علم شاه در شهرستان جیرفت

دره وامق آباد در منطقه کوهپایه

دره زیبای لاله زار

دره چشمه عروس و دره هنزا در رابر و دره گوغر در بافت .

چشمه های آبگرم سیرچ و لاله زار

 

منابع طبيعي

الف - منابع آب :

استان كرمان با متوسط بارندگي 140 ميليمتر، يكي از مناطق خشك كشور و جهان محسوب مي گردد . ميزان نزولات جوي وارده بر پهنه استان 27ميليارد متر مكعب برآورد گرديد كه 75 درصد آن به لحاظ خشكي هوا تبخير و از دسترس خارج مي شود و تنها 3/3 ميليارد متر مكعب در محل آبخيزها تبديل به جريانات سطحي شده كه حدود 6/1 ميليارد متر مكعب آن در رودخانه هاي اصلي داراي ايستگاه آب سنجي و بقيه آن در خشكه رودها ومسیل های فصلي جريان مي يابد.

 

در حال حاضر 23715 منبع آب زيرزميني، شامل: 20994 چاه عميق و نيمه عميق، 1636 رشته قنات و 422 دهانه چشمه در استان آمار برداري شده است كه در هر سال معادل 55/6 ميليارد متر مكعب آب از اين منابع تخليه مي گردد.

ميزان بهره برداري از منابع آب استان حدود 3/7 ميليارد متر مكعب مي باشد كه به لحاظ ميزان مصرف بخشهاي مختلف براساس آمار موجود 35/95 درصد در بخش كشاورزي، 78/3 درصد در بخش شرب و 87/0 درصد در بخش صنعت مصرف مي شود.

قابليتهاي توسعه منابع آب:

-   وجود 7/5 ميليارد متر مكعب ذخاير آب زير زميني قابل برداشت در سال

- وجود سد مخزني جيرفت با حجم مخزن 425 ميليون متر مكعب و سد انحرافي- تنظيمي شبكه هاي

آبياري و زهكشي مربوط به آن

-      سد نرماشير بم با حجم مخزن 168 ميليون متر مكعب

-      وجود سد تنگوئيه سيرجان با حجم مخزن 40 ميليون متر مكعب

-      بند انحرافي و شبكه آبياري و زهكشي رودبار

-   برخورداري از اقليم متنوع در استان به طوري كه در چهار فصل امكان استفاده از منابع آبي وجود دارد

-      بالا بودن ارزش محصولات توليدي به نسبت آب مصرفي

-   قابليت اجراي سدهاي خاكي در بسياري از مناطق استان كه توانایي ذخيره مقدار قابل توجهي از آبهاي سطحي را در خود دارند.

-      سرمايه گذاري در جهت بالابردن راندمان آبياري در سطح مزارع و باغات

-      سرمايه گذاري در جهت بهره برداري از منابع آبي كوچك

-      سرمايه گذاري در جهت گسترش تأسيسات ذخيره سازي ،شبكه هاي آبياري و زهكشي

 

ب- محيط زيست :

استان كرمان به لحاظ برخورداري از تنوع اقليمي، گياهي و جانوري قابل توجه می باشدوباتوجه به رشد جمعيت و افزايش فعاليت هاي توسعه اي ؛ كاهش پوشش گیاهی وتخريب محيط زيست را به دنبال داشته است.

عرصه هاي وسيع جنگلي و مرتعي استان به عنوان بستري مناسب به منظور گسترش منابع آب زيرزميني ، جلوگيري از بروز جريان هاي سيلابي مخرب ، جلوگيري از فرسايش سطحي خاك ، جلوگيري از بيابان زايي و حرکت شن هاي روان ، نقش مهمي را علاوه بر نقش اكولوژيكي خود ايفا مي كنند . از نظر محيط طبيعي و انساني استان كرمان به جهت برخورداري از تنوع زيستي قابل توجه و وجود گونه هاي جانوري و گياهي بومي و تهديد شده همانند خرس سياه آسيایی ، يوزپلنگ آسيايي ، قوچ و ميش نژاد كرماني ، هوبره جيرفتي ، زاغ بور و ذخاير ارزشمند ارس ، بنه ،... حائز اهميت است .

از جمله چشم اندازهاي ويژه در استان كرمان مي توان به فضاهاي طبيعي تحت مديريت سازمان حفاظت محيط زيست اشاره نمود. از بين رده بندي هاي مختلف حفاظت از طبيعت در ايران سه نوع رده بندي در استان كرمان وجود دارد. اين سه نوع رده بندي عبارتند از: پناهگاه حيات وحش ، منطقه حفاظت شده و منطقه ممنوعه شكار.

بر مبناي رده بندي فوق فضاهاي طبيعي حفاظت شده در استان كرمان به شرح زير مي باشد:

1-  پناهگاه حيات وحش خبر و روچون

2-   پناهگاه حيات وحش مهروئيه

3-  منطقه حفاظت شده بيدوئيه

4-  منطقه ممنوعه شكار سياه كوه

5-  منطقه ممنوعه شكاره كوه نودر هنگ

6-  منطقه ممنوعه شكار انجرك

7-  منطقه ممنوعه شكار گودغول

8-   منطقه شكار ممنوعه شهربابك

 

قابليت هاي زيست محيطي:

-         وجود مناطق گردشگري و ورزشي و تنوع توپوگرافي

-    طيف وسيع معادن فلزي و غير فلزي كه بهره برداري از معادن با رعايت معيارهاي زيست محيطي را امكان پذير مي سازد

-         قابليت بهره برداري از مناطق حفاظت شده و شكار ممنوع

-         قابليت هاي مربوط به گونه هاي گياهي بسيار متنوع

-    قابليت هاي حيات وحش با گونه هاي داراي ارزش هاي اكولوژيك بي مانند در سطح ملي و بين المللي مانند قوچ ، پلنگ ، گربه وحشي ، و ...

-         قابليت بهره برداري از مناطق و اكوسيستم ها

  • استان کرمان به لحاظ برخورداری از تنوع اقلیمی ، گیاهی وجانوری قابل توجه می باشد و با توجه به رشد جمعیت و افزایش فعالیت های توسعه ای ، کاهش پوشش گیاهی و تخریب محیط زیست رابه دنبال داشته است .
  • عرصه های وسیع جنگلی و مرتعی استان به عنوان بستری مناسب به منظور گسترش منابع آب زیرزمینی ، جلوگیری از بروز جریان های سیلابی مخرب ، جلوگیری از فرسایش سطحی خاک ، جلوگیری از بیابان زایی و حرکت شن های روان ، نقش مهمی را علاوه بر نقش اکولوژیکی خود ایفا می کنند . از نظر محیط طبیعی و انسانی ، استان کرمان به جهت برخورداری از تنوع زیستی قابل توجه و وجود گونه های جانوری و گیاهی بومی و تهدید شده همانند خرس سیاه آسیایی ، یوزپلنگ آسیایی ، قوچ و میش نژاد کرمانی ، هوبره جیرفتی ، زاغ بور و ذخایر ارزشمند ارس ، بنه و ... حائز اهمیت است .
  • از جمله چشم اندازهای ویژه در استان کرمان می توان به فضاهای طبیعی تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست اشاره نمود . از بین رده بندی مختلف حفاظت از طبیعت در ایران سه نوع رده بندی در استان کرمان وجود دارد  . این سه نوع رده بندی عبارتند از : پناهگاه حیات وحش ، منطقه حفاظت شده و منطقه ممنوعه شکار .
  • بر مبنای رده بندی فوق فضاهای طبیعی حفاظت شده در استان کرمان به شرح زیر می باشد :
  • -پناهگاه حیات وحش خبر و روچون
  • - پناهگاه حیات وحش مهروئیه
  • - منطقه حفاظت شده بیدوئیه
  • - منطقه ممنوعه شکار سیاه کوه
  • - منطقه ممنوعه شکار کوه نودرهنگ
  • - منطقه ممنوعه شکار انجرک
  • منطقه ممنوعه شکار گودغول
  • منطقه ممنوعه شکار شهربابک

 

مهم ترین  فرصت ها و قابلیت های زیست محیطی استان

-وجود مناطق گردشگری و ورزشی و تنوع توپوگرافی

-طیف وسیع معادن فلزی و غیر فلزی که بهره برداری از معادن با رعایت معیارهای زیست محیطی را امکان پذیر می سازد

-قابلیت بهره برداری از مناطق حفاظت شده و شکار ممنوع

-قابلیت های حیات وحش با گونه های دارای ارزش های اکولوژیک بی مانند در سطح ملی و بین المللی مانند قوچ ، پلنگ ، گربه وحشی ، و ...

- قابلیت بهره برداری از مناطق و اکوسیستم ها .